Jedno nazwisko wystarczy, by rozstrzygnąć, kto jest autorem książki „Hobbit”, ale za tą odpowiedzią kryje się ciekawa historia literatury fantasy. Wyjaśniam, kim był J.R.R. Tolkien, kiedy opublikował powieść, skąd wziął się Bilbo Baggins oraz jak „Hobbit, czyli tam i z powrotem” łączy się z „Władcą Pierścieni”.
Najważniejsze informacje o autorze „Hobbita”
- Autorem powieści jest John Ronald Reuel Tolkien, znany jako J.R.R. Tolkien.
- Książka „Hobbit, czyli tam i z powrotem” ukazała się po raz pierwszy 21 września 1937 roku.
- To opowieść o Bilbie Bagginsie, który wyrusza z krasnoludami i Gandalfem po skarb strzeżony przez Smauga.
- „Hobbit” był pierwszą wydaną powieścią Tolkiena osadzoną w świecie Śródziemia.
- Powieść poprzedza „Władcę Pierścieni”, ale ma lżejszy i bardziej baśniowy ton.
J.R.R. Tolkien jest autorem „Hobbita”
Autorem książki „Hobbit, czyli tam i z powrotem” był John Ronald Reuel Tolkien, angielski pisarz, filolog i wykładowca akademicki. Czytelnikom najczęściej znany jest pod inicjałami J.R.R. Tolkien, które pojawiają się na okładkach jego najważniejszych dzieł.
Tolkien nie był wyłącznie twórcą opowieści fantasy. Zajmował się także językami dawnymi, mitologią i literaturą średniowieczną. To właśnie te zainteresowania pomogły mu stworzyć niezwykle spójny świat, w którym języki, legendy, mapy i dzieje poszczególnych ludów mają własną historię.
Odpowiadając najkrócej na pytanie, kto jest autorem książki Hobbit, trzeba więc wskazać J.R.R. Tolkiena. Nie należy mylić autora powieści z twórcami ekranizacji, ilustratorami kolejnych wydań ani tłumaczami polskiej wersji.
Kiedy powstał i został wydany „Hobbit”
Pierwsze wydanie „Hobbita” ukazało się w Wielkiej Brytanii 21 września 1937 roku. Książka szybko zdobyła uznanie, ponieważ łączyła przygodę, humor i baśniową atmosferę z bardziej rozbudowanym światem fantasy.
Pomysł na opowieść dojrzewał wcześniej, między innymi w historiach opowiadanych dzieciom. Tolkien stworzył książkę z myślą o młodszych czytelnikach, ale dzięki wielowarstwowej fabule zainteresowała ona także dorosłych. W mojej ocenie właśnie ta podwójność jest jednym z powodów, dla których powieść nie zestarzała się tak szybko jak wiele innych książek dla dzieci.
W kolejnych wydaniach autor wprowadzał zmiany, aby lepiej połączyć historię Bilba z mitologią Śródziemia i późniejszym „Władcą Pierścieni”. Dlatego osoby porównujące różne edycje mogą zauważyć drobne różnice w tekście.
O czym opowiada książka Tolkiena
Głównym bohaterem jest Bilbo Baggins, hobbit ceniący spokój, dobre jedzenie i wygodne życie. Wszystko zmienia się, gdy w jego domu pojawiają się czarodziej Gandalf oraz trzynastu krasnoludów dowodzonych przez Thorina Dębową Tarczę.
Bilbo dołącza do wyprawy jako włamywacz. Drużyna chce odzyskać Samotną Górę i skarby zabrane krasnoludom przez smoka Smauga. Po drodze bohater spotyka między innymi trolle, elfy, gobliny i Golluma.
Najważniejsza nie jest jednak sama lista fantastycznych stworzeń. Tolkien pokazuje przemianę osoby, która początkowo nie uważa się za odważną ani wyjątkową. Bilbo stopniowo zaczyna podejmować decyzje, brać odpowiedzialność za innych i wykorzystywać spryt zamiast siły.
Jak „Hobbit” łączy się z „Władcą Pierścieni”
„Hobbit” poprzedza „Władcę Pierścieni”, ale obie książki różnią się nastrojem. Pierwsza powieść ma charakter bardziej przygodowy i baśniowy, natomiast późniejsza trylogia staje się poważniejszą opowieścią o wojnie, władzy i odpowiedzialności.
Najważniejszym łącznikiem jest pierścień znaleziony przez Bilba w jaskini Golluma. W „Hobbicie” przedmiot wydaje się przede wszystkim tajemniczym narzędziem pomagającym bohaterowi ukryć się przed niebezpieczeństwem. W „Władcy Pierścieni” okazuje się częścią znacznie większego konfliktu.
Nie trzeba znać trylogii, aby zrozumieć książkę o Bilbie. Jeśli jednak czytelnik sięgnie po obie historie w kolejności ich publikacji, łatwiej zauważy, jak Tolkien rozwijał pomysły i stopniowo nadawał Śródziemiu bardziej rozbudowaną, mroczniejszą mitologię.
Dlaczego autor „Hobbita” pozostaje tak ważny
Tolkien wywarł ogromny wpływ na literaturę fantasy, ponieważ nie ograniczył się do wymyślania pojedynczych przygód. Stworzył cały świat z własnymi ludami, językami, konfliktami i legendami. Dzięki temu „Hobbit” działa nie tylko jako opowieść o wyprawie, lecz także jako wejście do większego uniwersum.
Warto też pamiętać, że Tolkien sam tworzył część materiałów towarzyszących książce, między innymi mapy i ilustracje do pierwszych wydań. Ten szczegół dobrze pokazuje, jak szeroko traktował pracę nad powieścią. Nie pisał wyłącznie fabuły, ale budował pełne otoczenie dla swoich bohaterów.
Jego sposób konstruowania świata stał się punktem odniesienia dla wielu późniejszych autorów fantasy. Nie każda współczesna książka inspirowana Tolkienem ma jego językowy kunszt, ale schemat wyprawy, drużyny i przemiany niepozornego bohatera wciąż pozostaje bardzo żywy.
Od której wersji najlepiej zacząć lekturę
Najlepszym wyborem dla nowego czytelnika jest pełne wydanie powieści pod tytułem „Hobbit, czyli tam i z powrotem”. Warto zwrócić uwagę nie tylko na nazwisko autora, lecz także na nazwisko tłumacza, ponieważ przekład wpływa na brzmienie nazw własnych, żartów i piosenek.
Jeżeli książka ma trafić do młodszego czytelnika, dobrze wybrać wydanie z czytelnym składem i przypisami ograniczonymi do najpotrzebniejszych objaśnień. Dorosły odbiorca może natomiast sięgnąć po edycję z dodatkowymi informacjami o Tolkienie i historii powstawania Śródziemia.
Najważniejsza odpowiedź pozostaje prosta: „Hobbita” napisał J.R.R. Tolkien. Cała reszta, czyli Bilbo, Gandalf, Smaug, pierścień i droga do Śródziemia, sprawia, że ta prosta informacja prowadzi do jednej z najważniejszych opowieści w historii literatury fantasy.
